SHAH ALAM: Setiap hari, jutaan anak muda menghabiskan masa di TikTok, Instagram dan YouTube menonton video transformasi badan, rutin senaman dan diet yang menjanjikan perubahan fizikal dalam tempoh singkat. Ada yang menunjukkan perubahan berat badan 20 kilogram dalam beberapa bulan, manakala ada yang berkongsi rutin senaman dua kali sehari dengan slogan "no excuses". [feverasia.com]
Bagi ramai Gen Z, kandungan seperti ini boleh menjadi sumber inspirasi. Namun bagi sebahagian yang lain, ia juga mewujudkan tekanan yang sukar dilihat.
Persoalannya bukan lagi "bagaimana untuk sihat", tetapi "bagaimana untuk kelihatan sempurna".
"Saya Rasa Bersalah Jika Tak Workout"
Aina, 24 tahun, seorang graduan baharu yang bekerja di Cyberjaya, mengakui beliau pernah terperangkap dalam budaya kecergasan media sosial.
Setiap pagi, perkara pertama yang dilihatnya ialah video senaman dan rutin pemakanan influencer.
Selepas beberapa ketika, beliau mula membandingkan dirinya dengan individu yang mempunyai bentuk badan yang dianggap ideal.
"Kalau saya tak pergi gym sehari, saya rasa bersalah. Kalau saya makan nasi lebih sikit, saya rasa macam gagal."
Apa yang bermula sebagai usaha untuk menjadi lebih sihat akhirnya bertukar menjadi tekanan harian.
Situasi seperti ini bukan lagi sesuatu yang luar biasa dalam kalangan anak muda.
Realiti Di Sebalik Video 30 Saat
Di media sosial, ramai melihat hasil akhir.
Apa yang jarang dilihat ialah kehidupan sebenar di sebalik kamera.
Seorang pencipta kandungan kecergasan mungkin mempunyai jadual yang fleksibel, jurulatih peribadi atau masa yang banyak untuk bersenam.
Sebaliknya, ramai anak muda Malaysia perlu mengimbangi:
- Kerja sepenuh masa
- Pengajian
- Perjalanan yang panjang
- Tanggungjawab keluarga
- Kekangan kewangan
Membandingkan diri dengan individu yang mempunyai keadaan hidup yang berbeza sering kali tidak adil kepada diri sendiri.
Bila Senaman Bertukar Menjadi Tekanan
Pakar psikologi kesihatan menjelaskan bahawa aktiviti fizikal sepatutnya meningkatkan kesejahteraan mental, bukannya menjadi sumber tekanan.
Apabila seseorang mula bersenam semata-mata kerana takut kelihatan gemuk atau tidak memenuhi standard kecantikan di media sosial, hubungan mereka dengan senaman boleh menjadi tidak sihat.
Tanda-tanda yang perlu diperhatikan termasuk:
- Berasa bersalah apabila tidak bersenam
- Terlalu obses dengan kalori
- Takut mengambil makanan tertentu
- Bersenam walaupun badan memerlukan rehat
- Nilai diri bergantung kepada angka pada penimbang
Dalam jangka panjang, keadaan ini boleh menyebabkan keletihan fizikal dan mental.
Apa Kata Pakar?
Pakar Perubatan Sukan, Dr. Noor Hisham Zahari, berkata matlamat utama senaman haruslah kesihatan dan fungsi badan, bukan semata-mata penampilan fizikal.
"Kita sering bercakap tentang berat badan, tetapi kesihatan tidak boleh diukur hanya melalui bentuk badan. Seseorang boleh kelihatan cergas tetapi mempunyai tabiat yang tidak sihat, dan seseorang yang tidak kelihatan seperti model kecergasan masih boleh mempunyai tahap kesihatan yang baik."
Beliau menambah bahawa aktiviti fizikal yang konsisten membantu mengurangkan risiko penyakit jantung, diabetes jenis 2 dan beberapa penyakit kronik lain. [who.int], [who.int]
Trend Baharu: "Move for Health"
Menariknya, semakin ramai anak muda mula meninggalkan budaya "body perfect" dan beralih kepada pendekatan yang lebih seimbang.
Di media sosial kini, kandungan berkaitan:
- Walking challenge
- Hiking hujung minggu
- Pilates
- Pickleball
- Park run
- Recreational cycling
semakin mendapat perhatian.
Fokusnya bukan lagi untuk mendapatkan bentuk badan tertentu, tetapi untuk berasa lebih sihat dan aktif.
Trend ini turut selari dengan cadangan kesihatan awam yang menekankan aktiviti fizikal berkala sebagai sebahagian daripada gaya hidup sihat. [who.int], [who.int]
Kisah Yang Lebih Realistik
Selepas beberapa bulan mencuba pelbagai program senaman yang dilihat di media sosial, Aina akhirnya membuat keputusan untuk memperlahankan rentaknya.
Hari ini, rutin beliau jauh lebih sederhana.
- Berjalan kaki 30 minit selepas kerja
- Dua sesi latihan kekuatan setiap minggu
- Hiking bersama rakan-rakan sekali sebulan
Menurutnya, perubahan terbesar bukanlah pada ukuran pakaian.
"Saya tidur lebih lena. Saya kurang stres. Saya ada lebih banyak tenaga masa kerja. Itu sebenarnya yang saya cari selama ini."
Kesihatan Tidak Semestinya Kelihatan Sama Untuk Semua Orang
Satu perkara yang semakin difahami oleh ramai pakar ialah kesihatan datang dalam pelbagai bentuk dan saiz.
Tidak semua orang mempunyai genetik yang sama.
Tidak semua orang mempunyai gaya hidup yang sama.
Tidak semua orang mempunyai masa yang sama untuk berlatih.
Apa yang penting ialah setiap individu bergerak secara konsisten dan memilih aktiviti yang mereka nikmati.
Berjalan kaki, berenang, bermain badminton, berbasikal atau sekadar aktif bersama keluarga juga merupakan bentuk senaman yang memberi manfaat kesihatan. [who.int], [cdc.gov]
Apa Yang Disarankan Untuk Gen Z?
Pakar menyarankan beberapa perkara mudah:
✅ Pilih aktiviti yang menyeronokkan
✅ Kurangkan perbandingan dengan influencer
✅ Fokus kepada kemajuan sendiri
✅ Utamakan konsistensi berbanding kesempurnaan
✅ Jadikan senaman sebahagian daripada gaya hidup
Matlamatnya bukan untuk menjadi atlet profesional atau model kecergasan.
Matlamatnya adalah untuk memiliki badan yang sihat dan mampu berfungsi dengan baik dalam kehidupan harian.
Kesimpulan
Media sosial boleh menjadi sumber inspirasi yang baik, tetapi ia tidak sepatutnya menentukan nilai diri seseorang.
Bagi ramai anak muda Malaysia, cabaran sebenar bukanlah untuk mendapatkan "body perfect". Cabarannya ialah membina hubungan yang lebih sihat dengan tubuh sendiri, makanan dan aktiviti fizikal.
Pada akhirnya, senaman yang terbaik bukanlah yang paling viral di TikTok.
Senaman yang terbaik ialah senaman yang anda boleh lakukan secara konsisten, nikmati dan kekalkan untuk jangka masa panjang.
Fakta Ringkas
- Aktiviti fizikal yang mencukupi membantu mengurangkan risiko diabetes jenis 2, penyakit jantung dan beberapa penyakit kronik lain. [who.int], [who.int]
- Mengekalkan berat badan yang sihat dan aktif secara fizikal merupakan antara langkah utama yang disyorkan untuk kesihatan jangka panjang. [who.int], [cdc.gov]
- Trend gaya hidup sihat dalam kalangan anak muda Malaysia kini semakin beralih kepada pendekatan yang lebih seimbang dan mampan berbanding diet atau program senaman ekstrem. [feverasia.com]
Rujukan
- World Health Organization (WHO) – Diabetes Fact Sheet & Physical Activity-Related Prevention. [who.int], [who.int]
- CDC – Diabetes Basics & Healthy Lifestyle Recommendations. [cdc.gov]
- Healthy Eating & Lifestyle Trends in Malaysia Analysis. [feverasia.com]
